CHƯƠNG XVI: HỌ VẮNG GIÓ

CHƯƠNG XVI

HỌ VẮNG GIÓ

Vào ngày thứ tám có một đợt biển lặng.

          Nó đến vào ban đêm. Thức giấc lúc rạng đông, khoanh tay gác lên mép mạn, tôi trông thấy một cảnh tượng rất khó diễn đạt. Mặt trời vẫn bên dưới đường chân trời, chừng đâu chưa khuất khỏi tầm của những bình nguyên Paraguay. Nhưng ánh bình minh quá mạnh đối với những vì sao - đã lần lượt tắt đi, như những ngọn đèn yếu dần sau cuộc vũ hội.

          Khi ấy, mặt biển trống trơn như mặt của một tấm gương, chỉ mượn lấy đặc điểm của thứ nó phản chiếu; thế nên trong một đợt biển lặng ở các Vùng Nhiệt Đới, bầu trời không màu trên đầu, còn đại dương, trên bề mặt của nó, hầu như chẳng trình diện một dấu hiệu tồn tại nào. Sắc xanh thẫm đã qua, và phần bóng kính thì trải dài mê man, hầu vô ảnh như không khí.

          Nhưng buổi sáng hôm ấy, nền trời và nền biển xám tựa như sụm vào nhau thành một dấu chấm lửng mơ hồ. Và chiếc thuyền Dê Biển tựa như đang trôi dạt trong không trung cũng như trên biển. Mọi thứ hòa tan vào biển lặng: trời, không khí, nước, tất cả. Một con cá cũng chẳng thấy đâu.  Sự im lặng như ở trong chân không. Chẳng có sức sống nào ẩn trong không khí. Và sự trơ trơ ấy trộn lẫn và phủ lấy muôn vật tựa như hỗn loạn âm u khi thai nghén đất trời.

          Đợt biển lặng ấy kéo dài những bốn ngày bốn đêm; lúc bấy giờ chỉ có dăm ba ngọn gió khều buồm đổi thay cảnh sắc. Chúng yếu ớt như hơi thở của người hấp hối.

          Đôi lúc sức nóng mãnh liệt. Các tầng trời, vào ban trưa, bừng lên như một mỏ than bắt lửa. Da chúng tôi nhăn nhúm như xơ vải; tầm nhìn trở nên lòa nhòa, đầu óc choáng váng.

          Chúng tôi lấy làm kinh ngạc khi nước trong chiếc thùng tô-nô trở nên âm ấm, mằn mặn và thối, dẫu cho chúng tôi đã đặt chồng quần áo dự phòng trên thùng để che chắn nó khỏi ánh mặt trời. Cuối cùng, Jarl khai thông miệng thùng, cẩn thận đặt nó phơi nắng. Với biện pháp này, chắc hẳn, chúng tôi mang trách nhiệm nhiều hơn mình nghĩ. Khi ấy thiết nghĩ sẽ khôn ngoan khi giảm bớt khẩu phần nước xuống còn một chút nhỏ nhoi cho hợp với việc duy trì sự sống lúc bấy giờ, bóp nghẹt mọi ham muốn hơn nữa.

          Chưa hết. Sàn gỗ ván trên cùng của thuyền bắt đầu bị oằn, chỗ này chỗ kia, bị nứt và chỉa ra. Nhưng dù chúng tôi có cấp ẩm cho nó bằng nước biển, một đầu mút trên ván đã bật ra khỏi mấu; cái tiếng xé tai, đột ngột, phá tan sự im lặng cháy xém, khiến cả hai kẻ chúng tôi giật bắn người. Tức thì biển tràn vào; nhưng chúng tôi xoay xở niềng lại tấm ván bạo nghịch bằng một sợi dây, bởi chẳng có đinh; thế rồi chúng tôi tát nước, đã ngót đầy cả nửa thuyền.

          Vào ngày biển lặng thứ nhì, chúng tôi tháo cột buồm, để ngăn nó khỏi bị tuột khỏi mấu do những đợt đại sóng cuộn thi thoảng cuốn lên bắt kịp chúng tôi. Hàng lý và hàng lý cách xa, sau khi nổi cơn hoành hành dữ dội, một cơn bão đâu đó hẳn đang gửi đến chúng tôi những làn sóng sắp tàn cuối cùng của nó. Như một viên sỏi rớt xuống ao tạo gợn đến mép bờ, khắp bốn bề, một cơn gió mạnh cũng hoạt động như thể một tiểu hành tinh rơi xuống biển, làm nên những ngọn núi sóng cồn, khuếch ra đến vô cùng, thay vì những vệt lăn tăn.

          Những trận sóng lớn tháng Chín đang phá nền ở Miền Cao Neversink, vượt xa cả những chiếc thuyền hoa tiêu nhanh nhất, mang theo những tin tức từ biển khơi. Và rất thường khi, chính chúng biết bí mật cuối cùng của biết bao con tàu kiên cường, bặt vô âm tín kể từ ngày rời bến. Trong mắt tôi, mỗi con sóng tựa như một linh hồn.

          Khi không lái thuyền, Jarl và tôi núp mình khi có thể bên dưới tấm phủ. Và trong hai ngày đầu, từng người một, cách ba hoặc bốn tiếng, ra khỏi thuyền để tắm, bám vào mép mạn; luôn giữ một người canh chừng tinh ý đề phòng cá mập rình mồi. Khoảng một hoặc hai bộ dưới mặt biển, nước mát mẻ và sảng khoái.

          Vào ngày thứ ba, có thay đổi với chúng tôi. Chúng tôi thôi không tắm vì ráng sức đã làm chúng tôi căng thẳng quá đỗi. Nhăn nhó, chúng tôi bỏ cuộc quay lưng lại với nhau và mất kiên nhẫn chờ cho người kia bâng quơ đụng lấy mình. Cái cách thể hiện bên ngoài của tôi thế nào, tôi chẳng rõ; song tôi ghét phải nhìn Jarl. Nếu có nhìn thì chỉ là một cái trừng mắt, chứ nào phải một cái liếc. Tôi trở nên lầm lì hơn cả ông. Tôi chẳng thể nói được tôi đang bị cái chứng gì, nhưng tôi ước tôi được ở một mình. Tôi cảm thấy chừng nào biển lặng còn kéo dài, chừng ấy chúng tôi chẳng có lối thoát, rằng người này chẳng thể giúp được gì cho người kia và trên hết, với một người, nước còn chẳng đủ phương chi là với hai. Tôi không thấy hối hận, dù mảy may, vì những suy nghĩ ấy. Nó thuộc về bản năng. Như một tên vô lại hồn đang lìa khỏi xác, tôi hằng mong được hấp hối một mình mà thôi.

          Nguyện xin Chúa nhân lành, xin cất tôi khỏi cảnh bị đắm trôi cùng một người anh em!

          Bốn ngày đã qua. Và vào sáng ngày thứ năm, tạ ơn Chúa, có gió thổi tới. Nhảy múa, uốn éo nó đến, chỉ gợn biển lăn tăn, cho đến khi phất những lá buồm của chúng tôi, trước đó đã giương lên ngay từ dấu hiệu nổi gió đầu tiên. Lâu dần trời mát lên chút đỉnh, và chiếc Dê Biển đáng thương tưởng như được sống lại từ cõi chết.

          Vui sướng khôn tả! Lại một lần nữa chúng tôi được nghe tiếng ngâm trầm của biển khơi bên dưới mũi thuyền, khi thuyền chúng tôi, như một chú chim, líu lo tung cánh.

          Cảnh quan đổi thay làm sao! Trên đầu, một làn xanh ngọt, chưng ánh mặt trời thành giọt. Và cái thứ được gieo vào sáng tạo khả kiến chính là tấm áo lốm đốm ánh dương, thiên thanh, sột soạt của biển khơi, được phủ lông chồn bằng những đầu sóng, còn lại thì xanh vô tận. Quả là tiếng nhạc nhịp nhàng! Những ngọn sóng đuổi nhau, trêu nhau và sủi lên thứ bọt thích đùa: những con cá vẽ nhọ bôi hề lượn tới, và tức thì có tiếng chim biển vỗ cánh bay qua.

          Hỡi, Biển Cả, những khi mi chọn mỉm cười, trông mi xinh đẹp hơn cả đồng cỏ hay đồng bằng đầy hoa!