CHƯƠNG XCVIII: CHUYỆN MỘT LỮ KHÁCH
Chính Samoa là người đã kể câu chuyện khó tin ấy; và chàng kể nó với vai trò là một người lữ khách. Nhưng những ai ru rú xó nhà đều bảo rằng mấy tay lữ khách toàn bọn nói điêu. Thế thì một cuộc hải trình đến Ethiopia sẽ chữa cho họ khỏi cái chứng ấy; vì số ít kẻ hoài nghi là các lữ khách; số ít lữ khách nữa là những kẻ nói điêu, mặc cho tục ngữ nói về họ như thế. Như nhiều người nói, rằng chuyện Bruce là anh em họ với Nam tước Munchausen là chuyện không có thật; nhưng lại đúng, như Bruce đã nói, rằng dân Abyssinia cắt các khứa thịt sống từ đàn gia súc của họ. Đa phần, chính những viên ký lục bất lương của ông mới là những người đã làm cho những chuyến du hành của Mandeville trở nên quái dị. Và mặc cho hết thảy bọn nói điêu sẽ đi đến Gehenna; song, giả sử rằng Mandeville chết trước Dante; thì, dẫu cho Dante có điều tra dân số dưới Địa Ngục, chúng ta chẳng tìm thấy Sir John, bên dưới cái gì giống như một lưỡi bò nướng, ở nơi hỏa ngục nhất của các hỏa ngục, là Hỏa Ngục.
Nhưng không để sự thật bị trì hoãn nữa. Lên bục đi, Samoa, và qua thông ngôn của anh, hãy lên tiếng.
Ngày xửa ngày xưa, trong suốt chuyến lang thang khắp biển bất tận của mình, anh Upolu được giao nhiệm vụ vá đầu cho một người bạn, người ấy đang đau đớn tột cùng vì một trận bắn ná dữ dội.
Khi kiểm tra, phần não cũng như hộp sọ cho thấy bị chấn thương rất nặng, người ta bắt về một con lợn sữa; và các bước chuẩn bị sơ bộ đã xong, phần não sống của nó được đặt vào trong khoang não, phẫu thuật trepan được hoàn thiện bằng sọ dừa, và da đầu được căng qua và cố định.
Người này đã không chết, mà vẫn còn sống. Nhưng đang là một chiến binh có ý thức và tinh thần lớn, anh trở thành một kẻ đầu óc càn rỡ và mọi rợ, thể hiện nhiều đặc điểm từ phẫu thuật ghép não lợn của anh. Anh sống được hơn một năm sau cuộc phẫu thuật; tuy vậy, cuối giai đoạn ấy, thì phát điên, và chết trong mê sảng.
Có bằng chứng vững chắc từ người kể chuyện, giai thoại ấy được nhiều người có mặt công nhận lắm. Nhưng Babbalanja thì kiên trì đến phút chót.
“Nhưng, nếu câu chuyện này là thật,” ông nói, “và vì nó đã được kết luận rất hay, rằng não của chúng ta bằng cách nào đó là cơ quan nhận biết; vậy thì, tôi chẳng hiểu vì lẽ nào mà lý trí con người lại chẳng thể đặt vào một con lợn, bằng cách cho vào hộp sọ của nó những thứ ở trong hộp sọ con người. Từ lâu tôi có suy nghĩ, rằng con người, lợn, cây, chỉ là các thử nghiệm sinh lý học lạ lùng; và rằng khoa học rồi cũng sẽ cho phép các triết gia được tạo ra các loài mới, và bằng cách nào đó phối trộn, và chế biến các chất liệu cốt yếu của các sinh vật khác nhau; và từ đó mà tạo nên những kết hợp mới. Bạn tôi Atahalpa, nhà chiêm tinh kiêm nhà giả kim, từ lâu có một chiếc lọ, trong đó anh ta nỗ lực tạo ra một loại tiên, các chất liệu được pha trộn theo tri nhận của riêng anh.”
Nhưng họ chẳng chút để tâm gì đến Babbalanja. Chính câu chuyện của người lữ khách mới là thứ thu hút được sự chú ý hơn cả.
Những thớ thịt căng, và cả những câu chuyện căng của Samoa.
